«Жылыту орталығы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің қызметкерлерінің мүдделер қақтығысын алдын алу және реттеу жөніндегі саясаты.

«Жылыту орталығы» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің  қызметкерлерінің мүдделер қақтығысын алдын алу және реттеу жөніндегі саясаты

Үштөбе қаласы

2025 жыл

 

1. Құжаттың мақсаты және жалпы ережелер

  

          Осы«Жылыту орталығы» ЖШС (бұдан әрі - кәсіпорын) қызметкерлерінің лауазымды тұлғалары мүдделерінің қақтығыстарын болдырмау және реттеу жөніндегі саясат «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Қазақстан Республикасының заңдарына және Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес әзірленді. Сондай-ақ, этика және комплаенс қызметі мәселелері жөніндегі кәсіпорын ішкі құжаттармен танысады.

       Осы саясат мүдделер қақтығысына жол бермеу мақсатында әзірленді және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимылдың негізгі тетіктерінің бірі болып табылады. Мүдделер қақтығысына байланысты елеулі бұзушылықтар кәсіпорынның іскерлік беделіне нұқсан келтіруі және оған барлық мүдделі тараптар тарапынан сенімге нұқсан келтіруі мүмкін. Лауазымды адамның немесе қызметкердің жеке мүдделері кәсіпорынның бейтараптығы, адалдығы және мүдделерін қорғау қағидаттары негізінде олардың өздерінің лауазымдық, функционалдық міндеттерін орындауына ықпал етпеуге тиіс.

       Кәсіпорын лауазымды адамдар мен қызметкерлердің ұйымдағы өз міндеттерін/лауазымдық міндеттерін орындау шеңберінен тыс заңды жеке мүдделері болуы мүмкін екенін түсінеді, бірақ кәсіпорынға осындай жеке мүдделер мен міндеттер/лауазымдық міндеттер арасындағы кез келген мүдделер қақтығысы ашылуы және осы ережелерге сәйкес реттелуі тиіс.

       Осы Саясат мүдделер қақтығысының жағдайларын, олардың алдын алу және реттеу жөніндегі шараларды, сондай-ақ мүдделер қақтығысын басқару процесіне барлық қатысушылардың жауапкершілігін айқындайды.

       Бизнес-әріптестермен, контрагенттермен және үшінші тұлғалармен қатынастарда Кәсіпорын фидуциарлық қатынастарды орнатуға және сақтауға үміттенеді, бұл ретте тараптар бір-біріне қатысты барынша адал, адал, әділ және адал ic-қимыл жасауға, сондай-ақ алдын алу, анықтау және

мүдделер қақтығысын болдырмау.

 

2. Қолдану аумағы

 

      Осы Саясаттың күші Кәсіпорынның барлық қызметкерлеріне, сондай-ақ кәсіпорынның атынан әрекет ететін адамдарға қолданылады.

Осы Саясаттың нормалары мен талаптары қабылдаушы тараптағы олардың қызметіне қатысты жіберуші тараптың қызметкерлеріне қолданылады.

      Саясат кәсіпорынның барлық қызметкерлерімен танысу және қолдану үшін міндетті болып табылады. Кәсіпорынның корпоративтік веб-сайтында орналастырылуы тиіс.

       Кәсiпорынның барлық қызметкерлерi, сондай-ақ кәсiпорын атынан iс-қимыл жасайтын адамдар өзiне қатысты да (немесе өзiмен байланысты адамдарға да), басқаларға қатысты мүдделер қақтығысы туындауы мүмкiн жағдайға жол бермейтiндей болуға тиiс.

 

        Мүдделер қақтығысы болған кезде жасалған мәміле бойынша мүдделер қақтығысын шешу тәртібі Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілерімен және Мекеменің Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саясатымен айқындалады.

 

3. Терминдер мен анықтамалар

 

        Осы Саясатта мынадай терминдер мен анықтамалар пайдаланылады:

әкімшілік-шаруашылық функциялар - Қазақстан Республикасының заңында белгіленген тәртіппен берілген кәсіпорынның балансындағы мүлікті басқару және оған билік ету құқығы;

        жақын туыстары - ата-аналары (ата-анасы), балалары, асырап алушылары, асырап алушылары, ата-анасы бөлек және ата-анасы бөлек аға-інілері мен апа-сіңлілері, атасы, әжесі, немерелері;

лауазымды адам - кәсіпорынның ұйымдық-өкімдік немесе әкімшілік-шаруашылық функцияларын тұрақты немесе уақытша орындайтын адам;

         Комплаенс - Кәсіпорынның комплаенс-қызметі;

         мүдделер қақтығысы - лауазымды адамдар мен қызметкерлердің жеке мүдделері мен олардың лауазымдық өкілеттіктері арасындағы қайшылық, бұл ретте аталған адамдардың жеке мүдделері өздерінің лауазымдық міндеттерін орындамауына және (немесе) тиісінше орындамауына әкеп соғуы мүмкін;

         жеке мүдделер - жеке мүліктік пайда немесе кәсіпорынның ішкі құжаттарында белгіленген жалақы мен басқа да төлемдерді алумен байланысты емес кәсіпорыннан жеке пайда алуға мүдделілік;

         ұйымдастыру-билік ету функциялары - Қазақстан Республикасының заңында белгіленген тәртіппен қызмет бойынша бағынысты адамдардың орындауы үшін міндетті бұйрықтар мен өкімдер шығаруға, сондай-ақ бағыныстыларға қатысты көтермелеу шаралары мен тәртіптік жазалар қолдануға берілген құқық;

         қызметкер - кәсіпорынмен еңбек қатынастарында тұрған жеке тұлға;

жекжаттары - жұбайының (зайыбының) аға-інілері, апа-сіңлілері, ата-аналары мен балалары;

         Осы Саясатта қолданылатын, бірақ айқындалмаған терминдер Қазақстан Республикасының заңнамасында және кәсіпорынның ішкі құжаттарында пайдаланылатын мағынада пайдаланылады.

 

4.Мүдделер қақтығысын басқарудың негізгі қағидаттары

 

1. Кәсіпорындар мүдделер қақтығысын басқаруды (мүдделер қақтығысын болдырмау және реттеу) мүдделер қақтығыстарын басқарудың мынадай түйінді қағидаттары негізінде жүзеге асырады:

        заңдылық қағидаты - осы Саясаттың Қазақстан Республикасының заңнамасына және кәсіпорынның ішкі құжаттарына сәйкестігі;

        кәсіпорынның мүдделерін қорғау қағидаты. Кәсіпорынның мүдделерін қорғау

        - Қазақстан Республикасының заңнамасына және кәсіпорынның ішкі құжаттарына ғана сүйене отырып, жеке басының қалауларын негізге ала отырып емес, шешім қабылдауға міндетті әрбір лауазымды адамның және қызметкердің борышы;

         ашықтық пен есептілікті қамтамасыз ету қағидаты - жеке мүдделерді ашық декларациялау және ұйғарылған рәсімдер шеңберінде лауазымдық міндеттерді орындау ашықтық пен есептілікті қамтамасыз етудің негізін құрайды, бұл мүдделер қақтығысын болғызбауға немесе реттеуге ықпал етеді;

         объективтілік және жеке қарау қағидаты - мүдделер қақтығысының әрбір жағдайы кәсіпорын үшін әлеуетті тәуекелдерді бағалай отырып, жеке тәртіппен қаралуға және уақтылы реттелуге тиіс. Лауазымды адамдар мен қызметкерлер мүдделер қақтығысын зерттеу процесі мен нәтижелеріне жеке және өзге де мүдделер мен әртүрлі факторлардың кез келген әсерін қоса алғанда, мүдделер қақтығысының нақты жағдайын бұрмалайтын кез келген субъективтілікті барынша азайтуға ұмтылуға тиіс;

құпиялылық қағидаты - мүдделер қақтығысы туралы мәліметтерді ашу үдерісінен және мүдделер қақтығысын одан әрі реттеу үдерісінен қорытынды шығару және қаралып отырған жағдай бойынша түпкілікті шешім қабылдау кезеңіне дейін құпиялылықты қатаң сақтау;

тартылу принципі - кәсіпорынның лауазымды адамдары мен қызметкерлерінің сыбайлас жемқорлық заңдарына қарсы іс-қимылдың ережелері туралы хабардар болуы және олардың сыбайлас жемқорлық стандарттары мен рәсімдеріне, оның ішінде мүдделер қақтығысының алдын алу, анықтау және реттеу саласындағы ic-шараларды қалыптастыруға және іске асыруға белсенді қатысуы;

төзбеушілік және ішкі мәдениет қағидаты - кәсіпорын өзінің жұмыс ортасында мүдделер қақтығыстарының туындауына мәдениетті және төзбеушіліктің жоғары деңгейін қалыптастырады. Кәсіпорын құптайды

оның лауазымды адамдары мен қызметкерлерінің ықтимал мүдделер қақтығыстарын ашуы және осы Саясаттың ережелерін түсінуге бағытталған ашық қарым-қатынастың ішкі мәдениетін дамытуы;

жеке мысал принципі - жоғары басшылық және лауазымды адамдар өздерінің іс-әрекеттерімен парасаттылық пен әдептілік мінез-құлықтың жеке үлгісі қызметін атқарады, кәсіпқойлыққа адалдығын көрсетеді және осы Саясаттың талаптарын мүлтіксіз орындайды;

дербес жауапкершілік және жазаның бұлтартпаушылығы қағидаты

          - мүдделер қақтығысы фактісіне жол берген лауазымды адамның немесе қызметкердің тікелей басшысы дер кезінде анықталмағаны және ашылмағаны үшін, сондай-ақ мүдделер қақтығысын тиісінше реттемегені үшін дербес жауапты болады. Барлық лауазымды тұлғалар мен қызметкерлер кәсіпорынның жеке мүддесі мен мүдделері арасындағы теңгерімнің сақталуына дербес жауапты болады, сондай-ақ міндеттерін/лауазымдық міндеттерін орындау кезінде өздерінің жеке мүдделерін декларациялауға және сәйкестендіруге жауап беруі тиіс.

5. Мүдделер қақтығысы жағдайлары

 

1. Осы Саясаттың мақсаттары үшін мүдделер қақтығысына әкеп соғуы мүмкін жағдайларға мынадай жағдайлар жатады:

1) лауазымды адам немесе қызметкер олардың жақын туыстары, жұбайы (зайыбы), сондай-ақ жекжаттары атқаратын лауазымдарға тікелей бағыныстағы лауазымдарды атқарады;

2) лауазымды адам, қызметкер немесе олардың жақын туыстары, жұбайы (зайыбы), сондай-ақ кәсiпорынмен байланысты мәмiлелерге, жобаларға кез келген коммерциялық немесе өзге де мүдделiлiгi (тiкелей немесе жанама) бар немесе болуы мүмкiн жекжаттары;

3) лауазымды адам, қызметкер немесе олардың жақын туыстары, жұбайы (зайыбы), сондай-ақ жекжаттары кәсіпорынмен байланысты жобада немесе мәміледе тарап болып табылса;

4) лауазымды адам немесе қызметкер өзінің міндеттерін/лауазымдық міндеттерін атқаруына байланысты өзіне белгілі болған құпия ақпаратты немесе ашылуы кәсіпорынның мүдделеріне теріс әсер етуі мүмкін кез келген басқа ақпаратты, сондай-ақ лауазымды адамның, қызметкердің немесе олардың жақын туыстарының, жұбайының (зайыбының), жекжаттарының кәсіпорынға байланысты құпия ақпаратты алу үшін кез келген пайдалануын ашады жеке пайдасы;

5) лауазымды адам немесе қызметкер өзінің жұмысын бағалау, қайта тағайындау (қайта сайлау), сыйақы төлеу мәселелері бойынша немесе өзіне қатысты өзге де мәселелер бойынша талқылауға немесе шешім қабылдауға қатысады;

6) лауазымды адам немесе қызметкер өзінің лауазымдық міндеттерін жеке пайда алу мақсатында пайдалануға мүмкіндік беретін атқарушылық және бақылау функцияларын қоса атқарады.

2. Осы саясатта аталған мүдделер қақтығысы жағдайлары толық болып табылмайды. Мүдделер қақтығысының болуын анықтау үшін лауазымды адамдар мен қызметкерлер осы Саясаттың 10-тармағында келтірілген мүдделер қақтығысы терминін басшылыққа алуға тиіс.

        Егер лауазымды адамда немесе қызметкерде мүдделер қақтығысының бар екеніне күмән болса, ол Комплаенс-қызметпен кеңесіп, туындаған мәселені шешу үшін өзінің тікелей басшысына қажетті толық ақпаратты ұсынуы тиіс.

 

6. Мүдделер қақтығысын ашу (декларациялау) тәртібі
7. Лауазымды адамдар мен қызметкерлердің мүдделер қақтығысы туралы мәліметтерді ашу мүдделер қақтығысының болуы не туындау фактілерін егжей-тегжейлі негіздей отырып және құжатпен растай отырып, дереу жазбаша түрде жүзеге асырылады.

Кәсіпорында мүдделер қақтығысын ашудың (декларациялаудың) мынадай тәртібі белгіленеді:

         жұмысқа қабылдау кезінде мүдделер қақтығысы туралы мәліметтерді бастапқы ашу;

         жоғары тұрған лауазымға, басқа құрылымдық бөлімшеге ауысқан кезде, функционалы өзгерген кезде мүдделер қақтығысы туралы мәліметтерді ашу;

3) іске асыру немесе орындау кезінде мүдделер қақтығысы үшін жағдай жасау ықтималдығы неғұрлым жоғары Кәсіпорынның бизнес-процестерінде/іскерлік операцияларында сыбайлас жемқорлық тәуекелінің жоғары деңгейіне байланысты мүдделер қақтығысын жыл сайын ашу;

4) жеке мүдделіліктің болуы мүдделер қақтығысының туындауына әкелуі не әкеп соғуы мүмкін осы Саясаттың 10-тармағында аталған жағдайлардың туындауына қарай мәліметтерді біржолғы ашу. Біржолғы ашу осы Саясатқа Қосымшада келтірілген Хабарламаны толтыру арқылы жүзеге асырылады.

Лауазымды тұлғалар мен қызметкерлердің жыл сайынғы мүдделер қақтығысын ашу Комплаенс-қызмет жыл сайынғы негізде жүргізетін Кәсіпорынның бизнес-процестеріндегі/іскерлік операцияларындағы сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін бағалау нәтижелері бойынша жүзеге асырылады. Сыбайлас жемқорлық тәуекелдері жоғары аймақтағы лауазымды тұлғалар мен қызметкерлер Комплаенс-қызметтің сұрау салуы бойынша қоғамның персоналды басқару саласындағы ішкі құжаттарында көзделген нысан бойынша Мүдделер қақтығысы декларациясын толтырады.

1) Толтырылған Декларацияны Комплаенс-қызмет мүдделер қақтығысының болуы/болмауы және тиісті ұсынымдарды дайындау мәніне талдайды.

2) Лауазымды тұлғалар мен қызметкерлердің мүдделерінің тікелей немесе әлеуетті қақтығысының болуы туралы мәліметтерді жасыру және/немесе уақтылы, толық ашпау кәсіпорында сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің туындау себептері мен шарттары болып табылады.

 

7. Мүдделер қақтығысын болдырмау

 

         Мүдделер қақтығысын болдырмау мақсатында кәсіпорынның жауапты құрылымдық бөлімшелері:

1) жұмысқа қабылдау, лауазымын жоғарылату немесе лауазымдық міндеттерін өзгерту кезінде - тікелей басшымен не байланысты функцияларды атқаратын адаммен тікелей туысқан қызметкерлерді лауазымға тағайындаудан қашуға;

2) сатып алу рәсімдерін жүргізу және олармен шарттық қатынастарды ресімдеу кезеңдерінде кәсіпорынның контрагенттерін тексеру кезінде олардың құрылтайшылары мен басшыларының құрамын лауазымды адамдармен және қызметкерлермен, олардың жақын туыстарымен, ерлі-зайыптыларымен, сондай-ақ жекжаттарымен үлестестік белгілерінің болуы тұрғысынан зерделеуді жүзеге асыруға;

3) лауазымды адамдар мен қызметкерлердің, оның ішінде өзінің қызмет бабын заңсыз пайдалану нәтижесінде материалдық пайда түрінде қосымша табыс алатын лауазымды адамдар мен қызметкерлердің құқыққа қарсы "жосықсыз немесе құзыретсіз қызметін анықтауға және жолын кесуге бағытталған алдын алу-алдын алу іс-шаралары мен қызметтік тексерулер жүргізуге;

4) жұмысқа қабылдау кезінде әрбір лауазымды адамның және қызметкердің осы Саясатпен танысуын қамтамасыз етуге;

5) осы Саясаттың ережелерін лауазымды адамдар мен қызметкерлерге жеткізуге бағытталған тұрақты түсіндіру жұмыстарын жүргізуге;

6) кәсіпорын ақпаратының есебін жүргізуге құпия ақпараттың, сондай-ақ лауазымды адамдар мен қызметкерлердің дербес деректерінің сақталуын қамтамасыз етуге міндетті.

 

8. Лауазымды адамдар мен қызметкерлердің мүдделер қақтығысының туындауын болдырмау жөніндегі міндеттері

 

1. Кәсіпорынның басқару органы және комплаенс-қызмет лауазымды тұлғалар деңгейіндегі мүдделердің ықтимал қақтығыстарын, оның ішінде кәсіпорын меншігін заңсыз пайдалануды және жасалуына мүдделілік бар мәмілелерді жасасу кезінде теріс пайдалануды қадағалауға және мүмкіндігінше жоюға тиіс.
2. Жасалуына мүдделілік бар мәміле құзыретіне осындай мәміле жасасу мәселесі кіретін кәсіпорынның басқару органының оң шешімі болған кезде ғана жасалуы мүмкін.
3. Лауазымды адамдар мен қызметкерлерге Кәсіпорын мен олардың өздері, сондай-ақ олардың кез келген жақын туыстары, жұбайлары мен жекжаттары арасындағы кез келген мәмілені қарауға және шешім қабылдауға қатысуға тыйым салынады.

 

Кәсіпорынның лауазымды адамдары мен қызметкерлері:

 

• мүдделер қақтығысы жағдайларының туындауына жол бермеуге;
• мүдделер қақтығысы бар мәселелерді қарауға қатысудан және олар бойынша шешімдер қабылдаудан бас тартуға;
• өзінің тағайындалуына, сайлануына және қайта сайлануына және сыйақы алуына байланысты шешімдер қабылдауға қатыспауға;
• мүдделер қақтығысы туралы ақпаратты кәсіпорынның басқару органына жазбаша нысанда алдын ала жеткізуге және осы Саясаттың талаптарына сәйкес мәселе бойынша шешім қабылдауға қатыспауға;
• тәуелсіздік мәртебесінің ықтимал жоғалуын қадағалауға және мұндай жағдайлар болған жағдайда кәсіпорынның басқару органына және комплаес-қызметіне алдын ала хабарлауға міндетті. Кәсіпорынның басқару органының тәуелсіздігіне әсер ететін мән-жайлар болған жағдайда кәсіпорынның басқару органы осы ақпаратты тиісті шешім қабылдау үшін кәсіпорынның мемлекеттік басқару органының назарына дереу жеткізеді;
• кәсіпорынның мүдделер қақтығысын реттеу жөніндегі рәсімдерімен танысуын және оларды сақтау міндетін жазбаша растауға;
• мүдделер қақтығысының төзбеушілік мәдениетін жеке мысалмен енгізу.
• мүдделер қақтығысы бар мәселелерді қарауға қатысудан және олар бойынша шешімдер қабылдаудан бас тартуға;
• мүдделер қақтығысы туралы ақпаратты осы Саясаттың талаптарына сәйкес өзінің тікелей басшысына/жетекшілік ететін басшысына жеткізуге;
• кәсіпорынның мүдделер қақтығысын реттеу жөніндегі рәсімдерімен танысуын және оларды сақтау міндетін жазбаша растауға;
• инсайдерлік және құпия ақпаратты қорғау тәртібін сақтауға міндетті.

       Лауазымды адамдар кәсіпорынмен қарым-қатынаста үшінші тұлғалардың атынан және мүдделері үшін әрекет ете алмайды.

       Кәсiпорынның мүдделiлiгi бар мәмiле жасасу туралы шешiмдер қабылдауға ықпал ету мақсатында кәсiпорынның өздерiне тiкелей бағынатын, сондай-ақ кiрмейтiн құрылымдық бөлiмшелерiнiң қызметiне лауазымды адамдардың араласуына тыйым салынады.

 

9. Мүдделер қақтығысын қарау және шешу тәртібі

 

1. Мүдделер қақтығысын анықтау, болдырмау және реттеу жөніндегі жұмыстың тиімділігін арттыру үшін кәсіпорын оларды уақтылы және толық анықтау үшін, сондай-ақ кәсіпорынның барлық органдарының оларды реттеу жөніндегі іс-қимылдарын нақты үйлестіру үшін тетіктер құруға ұмтылады.
2. 2. Лауазымды адамдар кәсіпорында туындайтын мүдделер қақтығыстарын реттеу үшін:

туындайтын мүдделер қақтығыстарын анықтауға, олардың себептерін айқындауға;

         кәсіпорын органдарының құзыреті мен жауапкершілігін нақты ажыратуға;

лауазымды адамдар мен қызметкерлердің өздерінде мүдделер қақтығысы бар мәселелерді қарауға қатысудан және олар бойынша шешімдер қабылдаудан тартынуын қамтамасыз етуге міндетті.

        Лауазымды адам жетекшілік ететін басшыға осындай жанжалды реттеу жөнінде жетекшілік ететін басшының шешім қабылдауы үшін мүдделер қақтығысының болуы немесе туындауы туралы дереу жазбаша түрде хабарлауға міндетті.

Қызметкер осындай жанжалды реттеу мақсатында мүдделер қақтығысының болуы немесе туындауы туралы өзінің тікелей басшысын дереу хабардар етуге міндетті.

        Мүдделер қақтығысын құрылымдық бөлімше деңгейінде реттеу мүмкін болмаған жағдайда, құрылымдық бөлімшенің басшысы бір жұмыс күні ішінде осы құрылымдық бөлімшеге жетекшілік ететін басшыға мүдделер қақтығысы, оның туындау себептері, қабылданған шаралар туралы ақпарат беруге міндетті. Осы құрылымдық бөлімшеге жетекшілік ететін басшы мүдделер қақтығысын реттеу үшін барлық шараларды қабылдайды. Мүдделер қақтығысын реттеу мүмкін болмаған кезде мұндай қақтығысты реттеу туралы мәселені ол кәсіпорынның басқару органының қарауына шығарады.

        Басқарма органы мүдделер қақтығысын реттеу тәртібін айқындайды, уәкілетті тұлғаны тағайындайды. Қажет болған жағдайда Басқарма органы мүдделер қақтығысын реттеу үшін жұмыс тобын құрады, оның құрамына Комплаенстік қызмет өкілдері, кадрлар бөлімі, сондай-ақ кәсіпорын бөлімдерінің басшылары кіреді. Жұмыс тобының құрамы топ қабылдайтын шешімдерге әсер етуі мүмкін мүдделер қақтығысының туындау мүмкіндігі болмайтындай қалыптастырылады.

Мүдделер қақтығысын келіссөздер жолымен реттеу мүмкін болмаған жағдайда, ол сот тәртібімен шешіледі.

10. Мүдделер қақтығысын реттеуге арналған ықтимал шаралар
11. Мүдделер қақтығысын реттеу үшін шараларды айқындай отырып, кәсіпорын олардың кәсіпорынның мүдделеріне әсер етуі мүмкін теріс салдарлар дәрежесімен шамаласуын қамтамасыз етеді.
12. Мүдделер қақтығысын реттеу үшін қабылданатын ықтимал шаралар мен тәсілдер:

        мүдделер қақтығысын болдырмайтын функцияларды орындауды көздейтін Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен кәсіпорынның лауазымды адамын немесе қызметкерін оның келісімімен басқа лауазымға қайта сайлау немесе ауыстыру;

         лауазымды адамның немесе қызметкердің өкілеттіктерін Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен тоқтату;

лауазымды адамды немесе қызметкерді мүдделер қақтығысы бар немесе болуы мүмкін мәселелерді талқылауға қатысудан және олар бойынша шешімдер қабылдаудан ерікті түрде бас тарту, шеттету (тұрақты немесе уақытша);

        лауазымды адамның немесе қызметкердің міндеттерін/лауазымдық міндеттерін қайта қарау және өзгерту;

        лауазымды тұлғаның немесе қызметкердің кәсіпорынның ішкі құжаттарында көзделген Мүдделер қақтығысы декларациясын кейіннен қайта толтыра отырып және құрылымдық бөлімшеге және Құрылымдық бөлімшенің басшысына бере отырып, мүдделер қақтығысын туғызатын жеке мүддені жоюы (мысалы, мүдделер қақтығысының туындауына негіз болып табылатын өзіне тиесілі мүлікті иеліктен шығару).

         Саясатта келтірілген шаралар тізбесі толық болып табылмайды. Әрбір нақты жағдайда қалыптасқан жағдайдың ерекшелігіне, қабылданатын шаралардың мүдделер қақтығысын реттеу мақсаттарына барабар болу дәрежесіне байланысты өзге де шаралар қолданылуы мүмкін.

 

 

 

11. Жауапкершілік

 

1) Лауазымды адамдар мен қызметкерлер осы Саясаттың орындалуына жауапты болады.

2) Егер мүдделер қақтығысының алдын алу немесе реттеу жөніндегі жұмыста Қазақстан Республикасы заңнамасының, сондай-ақ осы Саясаттың талаптарын кәсіпорынға залал келтіруге әкеп соқтырған бұзушылықтарға жол берілген жағдайда, мұндай бұзушылыққа кінәлі тұлғалар Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жауапқа тартылады.

 

12. Қорытынды ережелер

 

1) Осы Саясатқа өзгерістер мен толықтырулар кәсіпорынның басқару органының шешімі бойынша енгізіледі.

2) Егер Қазақстан Республикасы заңнамасының немесе кәсіпорын Жарғысының өзгеруі нәтижесінде осы Саясаттың жекелеген нормалары олармен қарама-қайшы келсе, осы Саясатқа тиісті өзгерістер мен толықтырулар енгізілгенге дейін Қазақстан Республикасы заңнамасының немесе кәсіпорын Жарғысының нормаларын басшылыққа алу қажет.